Bài 2.02: Các loại Vắc xin

Lê Văn Bạn 06/07/2021

Nội dung chính

1 Phân loại vắc xin
2 Vắc xin đơn giá và vắc xin đa giá
3 Vắc xin kết hợp
4 Tài liệu tham khảo

Bài viết thứ 17 trong 49 bài thuộc chủ đề Khóa học an toàn Vắc xin

Biên dịch: Lê Văn Bạn

Hiệu đính: Nguyễn Khởi Quân, TS. BS. Nguyễn Hữu Châu Đức

Ở chương 1, chúng ta đã được học vắc xin được sử dụng để ngăn ngừa các bệnh nặng và các cơ quan quản lý yêu cầu khắc khe về tính an toàn trước khi vắc xin được chấp thuận đưa ra sử dụng.

Vắc xin đòi hỏi sự theo dõi nghiêm ngặt một khi được chấp thuận đưa vào sử dụng để đánh giá các loại và tỉ lệ của tác dụng phụ. Luôn luôn có sự phát triển không ngừng để tạo ra các vắc xin mới hiệu quả hơn, thậm chí an toàn hơn hay phát triển thêm các vắc xin cho các bệnh nặng.

Phân loại vắc xin

Vắc xin có thể được phân loại dựa theo kháng nguyên được sử dụng trong chế phẩm của nó. Công thức thành phần của vắc xin ảnh hưởng tới cách chúng được sử dụng, cách chúng được bảo quản và cách chúng được phân phối. Các vắc xin được khuyến cáo sử dụng trên toàn cầu được thảo luận ở chương này thuộc 4 loại chính:

Vắc xin sống giảm độc lực (LAV)

Vắc xin bất hoạt

Vắc xin Ho gà toàn tế bào (wP)
Vắc xin Virus bại liệt bất hoạt (IPV)

Vắc xin tiểu đơn vị

Vắc xin giải độc tố

Vắc xin đơn giá và vắc xin đa giá

Vắc xin có thể là đơn trị hay đa trị. Một vắc xin đơn trị chứa một chủng của một kháng nguyên (ví dụ: vắc xin sởi), trong khi một vắc xin đa trị chứa hai hoặc nhiều chủng/nhóm (serotype) của cùng một kháng nguyên (ví dụ: vắc xin bại liệt đường uống).

Vắc xin kết hợp

Một số kháng nguyên ở trên có thể được kết hợp trong một mũi tiêm để có thể ngăn ngừa nhiều bệnh khác nhau hoặc bảo vệ chống lại nhiều chủng của các tác nhân truyễn nhiễm gây ra cùng một bệnh (ví dụ: vắc xin kết hợp DPT kết hợp kháng nguyên bạch hầu, ho gà và uốn ván).

Vắc xin kết hợp có lợi giúp tránh nhiều mũi tiêm, thích hợp cho những trẻ sợ đau và sợ kim tiêm.