Bài viết thứ 13 trong 23 bài thuộc chủ đề Dinh dưỡng trong ung thư người lớn

Ung thư, các phương pháp điều trị có thể gây khó nuốt.

Ung thư và các phương pháp điều trị liên quan đôi khi sẽ dẫn đến khó khăn khi nuốt. Nếu bạn gặp vấn về này, hãy ăn thực phẩm lỏng và mềm. Có thể bạn sẽ nuốt thức uống dạng đặc, sánh dễ hơn là nuốt thức ăn dạng lỏng. Nếu không thể ăn đủ các loại thực phẩm thông thường để đáp ứng nhu cầu dinh dưỡng, hãy uống các loại nước nhiều năng lượng và protein (đạm).

Bác sĩ có thể giới thiệu bạn đến một chuyên viên trị liệu về phát âm (speech therapist). Đây là một chuyên gia có thể chỉ cho bạn cách nuốt dễ dàng hơn, giảm ho và nghẹt thở khi bạn ăn uống.

Hình 1: Ung thư và các phương pháp điều trị có thể gây khó nuốt.

Những điều nên làm khi khó nuốt:

  • Làm theo mọi hướng dẫn của chuyên viên về những kĩ thuật ăn uống đặc biệt.
  • Báo bác sĩ ngay nếu bạn ho hoặc bị nghẹt thở trong khi ăn, đặc biệt là nếu bạn bị sốt.

Hình 2: Báo bác sĩ ngay khi có các triệu chứng ho, nghẹt thở, sốt.

  • Ăn những bữa ăn nhỏ và thường xuyên.

Hình 3: Ăn những bữa ăn nhỏ, thường xuyên.

  • Sử dụng thực phẩm bổ sung dinh dưỡng đóng hộp dạng lỏng nếu bạn không ăn đủ để đáp ứng nhu cầu cơ thể.
  • Dùng máy xay sinh tố để cắt và nghiền thức ăn.
  • Hãy uống từ 6 đến 8 cốc nước mỗi ngày, nên uống một lượng nhiều trong một lần để dễ nuốt (xem bảng bên dưới).
  • Hãy thử những sản phẩm làm đặc, sánh thực phẩm dưới đây:

– Gelatin (tương tự như rau câu, được làm từ collagen động vật): sử dụng để hỗ trợ khi ăn bánh ngọt, bánh quy, bánh quy giòn, bánh mì, trái cây xay nhuyễn, và thức ăn lạnh khác. Trộn 1 muỗng canh gelatin không mùi vị vào 2 ly nước nóng cho đến khi tan ra; đổ lên trên thức ăn. Đợi đến khi đông.

Hình 4: Trộn gelatin với nước nóng, đổ lên thức ăn, đợi đông.

– Bột sắn, bột mì, bột bắp nấu chín trước khi sử dụng.
– Chất làm đặc thương mại (xem tỉ lệ trong hướng dẫn sử dụng).
– Thử súp làm từ rau xay nhuyễn và bột khoai tây ăn liền.
– Bột ngũ cốc em bé.

  • Nếu được khuyên dùng đồ uống dạng lỏng, hãy thử cà phê, trà, nước ngọt, sản phẩm bổ sung dinh dưỡng dạng lỏng, đá Ý, nước trái cây, nước đun sôi, và súp kem.
  • Nếu được khuyên dùng đồ uống dạng đặc (sánh, sệt), hãy thử sữa bơ, trứng đánh, sữa và sữa chua lắc, và kem.
Xem thêm bài Lợi ích của dinh dưỡng tốt trong điều trị ung thư của BS.TS. Phạm Nguyên Quý

Bảng tóm tắt những thức ăn nên dùng khi gặp khó khăn khi nuốt

(Chế độ ăn xay nhuyễn và chất lỏng đặc)

Loại thức ăn Chế độ ăn xay nhuyễn và chất lỏng đặc Chế độ ăn mềm
(Mechanical soft diet)
Thức ăn giàu protein Sữa đặc, sữa chua mà không có trái cây, phô mai, kem chua
Thịt hầm
Trứng đánh mềm
Thịt, cá, gia cầm xay nhuyễn
Sữa, sữa chua, pho mát, kem chua
Tất cả trứng
Thịt xay nhuyễn, cá, bánh mì kẹp thịt xay hoặc chan nước thịt
Bánh mì, ngũ cốc, gạo và mì ống Ngũ cốc nấu sệt Bánh mì mềm
Ngũ cốc lạnh pha sữa
Bánh, bánh quế
Mì ống, gạo
Trái cây và rau củ Trái cây và rau xay nhuyễn, bỏ hạt, vỏ
Khoai tây tán nhuyễn
Chuối
Trái cây đóng hộp
Rau xay nhuyễn, nấu chín, mềm

Nước uống, đồ tráng miệng và các loại thức ăn khác

Nước trái cây đặc, phấn hoa
Sữa lắc đặc
Nước canh nấu đặc và súp kem
Món sữa trứng, bánh tráng miệng
Ngũ cốc nấu sệt, bánh
Si-rô, mật ong, bơ, margarine
Các loại gia vị nếu như dung nạp được

Tất cả đồ uống
Đồ tráng miệng mềm (như kem, nước trái cây, gelatin hương vị, bánh, sữa trứng), bánh ngọt và bánh quy
Si-rô, mật ong, bơ, margarine
Các loại gia vị

Tài liệu tham khảo

  1. http://www.cancer.org/treatment/survivorshipduringandaftertreatment/nutritionforpeoplewithcancer/nutritionforthepersonwithcancer/nutrition-during-treatment-swallowing-problems
  2. http://www.webmd.com/cancer/nutrition-cancer-12/food-strength
  3. http://www.uwhealth.org/healthfacts/B_EXTRANET_HEALTH_INFORMATION-FlexMember-Show_Public_HFFY_1125410086528.html
BS. Nguyễn Thị Huyền Trang và BS. Phùng Hoàng Đạo

  • BS. Nguyễn Thị Huyền Trang
  • Thái độ sống quyết định và thay đổi cuộc đời
  • Nơi làm việc: Bệnh viện Nhi đồng 1 - Khoa Răng hàm mặt
  • Ngành: Răng Hàm Mặt
  • Chuyên ngành: Răng hàm mặt
  • Quá trình đào tạo:
    • Răng Hàm Mặt tại Đại Học Y Dược Tp. Hồ Chí Minh năm 2013 (Bác sĩ)

Chia sẻ
Đăng bởi
BS. Nguyễn Thị Huyền Trang và BS. Phùng Hoàng Đạo

Những bài viết gần đây

[TPHCM] LỚP TẬP HUẤN SƠ CẤP CỨU CHO NẠN NHÂN TAI NẠN ĐUỐI NƯỚC

Trong 10 năm qua, đuối nước là nguyên nhân gây tử vong của hơn 2,5…

Cách đây 2 năm

Dấu hiệu nhận biết bệnh tiền tiểu đường (tiền đái tháo đường)

Tiền tiểu đường là một tình trạng sức khỏe nghiêm trọng khi lượng đường trong…

Cách đây 2 năm

Khi bạn bị vỡ ối non

Thông tin này dành cho bạn nếu bạn nghi ngờ hoặc đã được chẩn đoán…

Cách đây 2 năm

Đối phó với sinh non và trầm cảm sau sinh

Leila kể lại những trải nghiệm của mình với hai lần mang thai đầy thử…

Cách đây 2 năm

Thuốc giảm đau khi chuyển dạ và sinh nở

Biên dịch: Tăng Huỳnh Thanh Hà Hiệu đính: BS. Phạm Hồng Vân Giảm đau vùng…

Cách đây 2 năm

Ngừa thai

Trong thập kỳ vừa qua, vẫn có 57% học sinh lớp 12 có quan hệ…

Cách đây 2 năm