Viêm dạ dày ruột thường là do virut. Các virut thường gặp nhất là:
- Norovirus
- Rotavirus
- Astrovirus
- Adenovirus
Virut nhiễm vào các tế bào ruột trong biểu mô của ruột non làm thoát muối và nước vào trong lòng ruột; đôi khi, giảm hấp thu carbohydrate làm tiêu chảy thấm thấu nặng thêm.
Norovirus
Từ khi có vắc-xin rotavirus, norovirus đã trở thành nguyên nhân phổ biến nhất gây viêm dạ dày ruột cấp tính ở trẻ em. Bệnh xảy ra quanh năm, nhưng 80% xảy ra từ tháng 11 đến tháng 4.
Hiện nay, norovirus là nguyên nhân chính gây ra viêm dạ dày ruột thành dịch và không thành dịch ở mọi lứa tuổi; tuy nhiên, thường gặp nhất ở trẻ em từ 6 đến 18 tháng tuổi. Các đợt bùng phát dịch lớn có thể thông qua nguồn nước và thực phẩm. Việc lây truyền từ người sang ngư
ời cũng xảy ra vì virut rất dễ lây. Thời gian ủ bệnh là 24 đến 48 giờ.
Rotavirus
Là nguyên nhân phổ biến nhất gây ra tiêu chảy mất nước nặng nhưng không thành dịch ở trẻ nhỏ trên toàn thế giới (đặc biệt là trẻ từ 3 đến 15 tháng tuổi). Rotavirus rất dễ lây; hầu hết các nhiễm trùng xảy ra theo đường phân-miệng.
Người lớn có thể bị nhiễm bệnh sau khi tiếp xúc gần với một trẻ bị nhiễm bệnh. Bệnh ở người lớn nói chung là nhẹ. Thời gian ủ bệnh là từ 1 đến 3 ngày. Ở khí hậu ôn đới, hầu hết bệnh xảy ra vào mùa đông từ tháng 11 đến tháng 3.
Xem thêm bài viết Viêm dạ dày ruột do Rotavirus và vaccine
Astrovirus
Có thể lây nhiễm cho mọi người ở mọi lứa tuổi nhưng thường gây nhiễm cho trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ. Bệnh phổ biến nhất vào mùa đông. Đường truyền là đường phân- miệng. Ủ bệnh là từ 3 đến 4 ngày.
Adenovirus
Là nguyên nhân phổ biến thứ tư của viêm dạ dày ruột do virut ở trẻ em. Nhiễm trùng xảy ra quanh năm và tăng nhẹ vào mùa hè. Bệnh thường gặp ở trẻ < 2 tuổi. Đường truyền là đường phân- miệng Ủ bệnh từ 3 đến 10 ngày.
Ở những bệnh nhân suy giảm miễn dịch, một số loại virut khác (ví dụ, cytomegalovirus, enterovirus) có thể gây viêm dạ dày ruột.