Nổi hạch sau tiêm vaccine COVID-19

Biên soạn: BS. Trịnh Thế Cường; TS. BS. Phạm Nguyên Quý; BS. Nguyễn Thị Sâm

Khi tiêm vaccine COVID -19, có một loạt tác dụng phụ hay được kể đến là sốt, mệt mỏi, rối loạn tiêu hóa, nổi mề đay, nổi hạch… Trong đó, nổi hạch được nhiều người quan tâm, đặc biệt ở những người bệnh đang mắc ung thư.

Ở người có thể trạng hoàn toàn bình thường trước tiêm, có thể coi đây là một hạch phản ứng và cần theo dõi thêm. Tuy nhiên, ở nhóm bệnh nhân có bệnh nền ung thư thì nhiều người chắc hẳn sẽ lo lắng rằng: liệu đây có phải là hạch di căn hay ung thư tái phát không?

Hạch phản ứng sau tiêm thường khác với hạch do di căn

Các bác sĩ thường phân biệt hạch phản ứng sau tiêm vaccine với hạch di căn do ung thư bằng một số đặc điểm dưới đây:

• Vị trí: hạch nách, hạch vùng cổ, cùng bên với tiêm
• Thời gian: bắt đầu nổi từ 1 ngày đến 4 tuần sau tiêm, thời gian tồn tại trung bình của hạch thường là 12 ngày sau mũi thứ 1 và 5 ngày sau mũi thứ 2
• Kích thước thường nhỏ: hạch nách <3cm, hạch thượng đòn  <1,5 cm
• Tính chất: hạch mềm, di động, không đau hoặc có thể đau

Khi nào cần đi khám và sinh thiết

• Hạch to, rắn, di dộng, đau và có thể xuất hiện nơi khác bên tiêm
• Thời gian nổi hạch kéo dài (trên 6 tuần)
• Có thêm các biểu hiện đi kèm: phù tay bên nổi hạch, đau tay nặng, khó thở,…

Một vài lời khuyên

Đối với bệnh nhân

• Nếu là bệnh ung thư vú, nên tiêm vaccine ở bên đối diện.
• Ghi chép đầy đủ thời gian tiêm, loại vaccine, vị trí tiêm.
• Theo dõi các đặc điểm của hạch và các thay đổi toàn thân, nói chuyện với bác sĩ của mình để được tư vấn kịp thời.

Đối với bác sĩ

• Nắm rõ sự khác biệt giữa nổi hạch phản ứng sau tiêm và nổi hạch do di căn, bao gồm tính chất hạch, thời gian xuất hiện và theo dõi toàn trạng để trấn an bệnh nhân, đưa ra phương án chăm sóc, điều trị tốt nhất.
• Trì hoãn nghiên cứu hình ảnh ít nhất 4-6 tuần sau khi tiêm vắc-xin COVID-19 nếu nó không ảnh hưởng đến kết quả điều trị của bệnh nhân
• Cân nhắc khảo sát bằng siêu âm khi hạch có đặc điểm khác với hạch sưng sau tiêm chủng và đưa ra phương án chăm sóc, điều trị phù hợp.