Keo Bạc – Thông Tin Dành Cho Chuyên Gia Y Tế

Biên dịch: Trần Nguyễn Đoan Thục

Hiệu đính: DS. Đặng Hoài Thu – Bệnh viện Ung Bướu Hà Nội

Tên gọi thông thường

• Protein Bạc
• Protein Keo Bac
• Nước Keo Bạc

Tóm tắt lâm sàng

Keo bạc bao gồm các hạt bạc lơ lửng trong chất lỏng. Keo bạc được sản xuất bởi máy phát điện tự chế. Việc sử dụng thuốc từ bạc để điều trị các bệnh lý rối loạn như động kinh, lậu và cảm lạnh không hiếm cho đến giữa thế kỷ 20. Tuy nhiên, bạc đã được thay thế bằng các liệu pháp an toàn hơn trong những thập kỷ gần đây. Bạc không phải là một khoáng chất thiết yếu và không cần thiết cho bất kỳ chức năng sinh lý nào trong cơ thể. Bạc làm biến tính protein bằng cách liên kết với các nhóm phản ứng và có thể bất hoạt một số enzym bằng cách tạo thành hemisilver sulfide với các nhóm sulfhydryl của các enzym.

Một nghiên cứu nhỏ đã không tìm thấy bất kỳ lợi ích nào của thuốc xịt mũi keo bạc trong việc cải thiện viêm mũi xoang mạn tính tái phát. Trong khi các hợp chất bạc vẫn được sử dụng trong các chế phẩm dùng ngoài làm chất khử trùng, đã có sự quan tâm ngày càng tăng trong việc sử dụng dạng keo, bằng miệng, như một loại thuốc thay thế. Nghiên cứu in vitro đã chỉ ra tác dụng chống ung thư, nhưng không có dữ liệu nghiên cứu trên người ủng hộ cho việc sử dụng keo bạc đường uống. Mặc dù thiếu bằng chứng, keo bạc đang được quảng cáo như một phương pháp chữa trị AIDS, ung thư và đái tháo đường.

Sử dụng lâu dài có thể gây lắng đọng bạc trên da và niêm mạc dẫn đến tình trạng không thể đảo ngược được gọi là argyria, đặc trưng bởi sắc tố da màu xám xanh đến xám đen. Các tác dụng phụ khác bao gồm co giật. Phụ nữ mang thai không nên sử dụng keo bạc vì có thể gây ra phát triển bất thường ở thai nhi.

Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ đã cảnh báo các công ty tiếp thị các sản phẩm, bao gồm keo bạc, về tuyên bố sai lệch trong việc ngăn ngừa hoặc điều trị bệnh COVID-19.

Mục đích sử dụng

• Kích thích miễn dịch
• Đái tháo đường
• AIDS
• Điều trị ung thư
• Nhiễm trùng

Cơ chế hoạt động

Bạc là một dạng hỗn dịch không ổn định và có thể liên kết với protein. Các hợp chất bạc tạo thành hemisilver sulfides với các nhóm sulfhydryl khiến các enzym bị bất hoạt. Bạc cũng có khả năng liên kết với các nhóm amino, carboxyl, phosphate và imidazole. Các nghiên cứu đã chỉ ra rằng bạc tích tụ trong gan chuột và liên kết với các mô và màng cơ sở khác nhau. Bạc cũng ảnh hưởng đến các hoạt động của lactate dehydrogenase, glutathione peroxidase và sự oxy hóa màng lipid.

Thận trọng

• Theo Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ (FDA), không có dữ liệu về an toàn hoặc hiệu quả cho chế độ ăn uống bổ sung có chứa keo bạc.
• Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm Hoa Kỳ đã cảnh báo các công ty tiếp thị các sản phẩm, bao gồm keo bạc, về những tuyên bố sai lệch trong việc ngăn ngừa hoặc điều trị bệnh COVID-19.

Chống chỉ định

Phụ nữ mang thai không nên sử dụng keo bạc vì có thể gây ra phát triển bất thường ở thai nhi.

Phản ứng có hại

• Báo cáo (Đường uống): Sự tích tụ bạc trong cơ thể gây ra hiện tượng argyria, da chuyển thành màu xám xanh, thường là vĩnh viễn.
• Báo cáo (Đường uống): Co giật cơ tim đã được báo cáo ở một người đàn ông 75 tuổi sau khi tự dùng bạc.
• Báo cáo (Dùng ngoài): Sử dụng nitrat bạc tại chỗ cho vết bỏng có thể gây ra methemoglobin huyết.

Tiếp xúc với nồng độ bạc cao, chẳng hạn như trong hoạt động công nghiệp, dẫn đến độc tính toàn thân.

• Viêm cầu thận liềm thể miễn dịch Pauci: Xảy ra ở một phụ nữ 47 tuổi bị u lympho tế bào T sau khi tự dùng một phương thuốc có chứa keo bạc. Bệnh nhân được điều trị bằng methylprednisolone tiêm tĩnh mạch, cyclophosphamide tiêm tĩnh mạch và phục hồi chức năng thận độc lập.
• Viêm mạch máu quá mẫn – Leukocytoclastic vasculitis: Xảy ra ở một phụ nữ 19 tuổi sau khi ăn keo bạc, phải nhập viện. Các triệu chứng được giải quyết sau khi ngừng keo bạc.
• Bệnh lý thần kinh thị giác: Xảy ra ở một phụ nữ 57 tuổi sau khi sử dụng keo bạc, bằng cách nuốt và dùng trực tiếp lên da, niêm mạc mũi và ống tai, cho các bệnh khác nhau. Ngừng sử dụng keo bạc giúp bệnh thuyên giảm .
• Bệnh lý thần kinh ngoại biên liên quan đến argyria: Xảy ra ở một phụ nữ 40 tuổi sau khi dùng keo bạc trong nhiều tháng trước khi xuất hiện các triệu chứng. Cô ấy đã được điều trị bằng Immunoglobulin tiêm tĩnh mạch với sự cải thiện được báo cáo khi mức độ cảm giác thoái lui xuống đầu gối và cô ấy đã có thể bước đi độc lập. Nhưng không có cải thiện hơn sau khi thay huyết tương.
• Bệnh bạch cầu cấp tính dòng tủy (AML) với các bất thường tế bào di truyền phức tạp dẫn đến tử vong: Xảy ra ở một người đàn ông 72 tuổi có tiền sử ung thư tuyến tiền liệt giai đoạn II được điều trị bằng cắt bỏ tuyến tiền liệt triệt để, sau khi ăn keo bạc theo thói quen như một chất bổ sung dinh dưỡng trong hơn 10 năm.

Tài liệu tham khảo

Colloidal Silver