Hormone tăng trưởng tổng hợp cho bò và sữa bò – hiểu thông tin sao cho đúng nhất?

Hormone tăng trưởng tổng hợp cho bò là gì?

Các loài đều có một hormone, gọi là hormone tăng trưởng, được tiết ra để kích thích tăng trưởng và sinh sản tế bào. Con người cũng có hormone này, tiết ra từ tuyến yên trong não. Con bò cũng có hormone tự nhiên này. Hormone tăng trưởng tổng hợp được gọi, vì không phải tự tiết ra từ con vật, mà được tổng hợp theo phương pháp gene trong phòng thí nghiệm, và hoạt động giống như hormone tăng trưởng tự nhiên. Các hormone này, khi sử dụng sẽ được TIÊM vào bò (chứ không phải uống nhé), nhằm làm tăng sản lượng sữa bò. Tại Mỹ, thực hành này được FDA chấp thuận từ năm 1993, tuy nhiên, một số nước như Châu Âu, Canada, và một số nước khác không áp dụng thực hành này.

Con người lo gì về loại hormone tăng trưởng tổng hợp này?

Có hai nghi ngại chính.

1. Liệu khi uống sữa từ bò được tiêm hormone tăng trưởng tổng hợp, có làm tăng nồng độ hormone tăng trưởng và các chất nội tiết liên quan ở người uống sữa hay không? Nếu có, thì liệu có gây tác dụng bất lợi lên sức khỏe con người, hay làm tăng nguy cơ ung thư hay không?
2. Bò được tiêm hormone tăng trưởng tổng hợp thường dễ bị viêm tuyến sữa hơn, và vì vậy, được cho uống kháng sinh nhiều hơn so với bò không được tiêm hormone tổng hợp. Vậy thì, liệu việc dùng nhiều kháng sinh hơn có làm tăng nguy cơ có vi khuẩn kháng thuốc trong sữa bò, và gây ảnh hưởng đến sức khỏe con người hay không?

Vậy, giải đáp từ tổng quan các nghiên cứu, trực tiếp từ Hội đồng Ung Thư Hoa Kỳ nói gì?

Hormone tăng trưởng và chất nội tiết ở người uống sữa từ bò có tiêm hormone tăng trưởng có cao hơn bình thường hay không?

Người ta thấy rằng, nồng độ hormone tăng trưởng trong con bò được tiêm hormone không cao hơn đáng kể so với con bò không được tiêm hormone. Bên cạnh đó, hormone tăng trưởng của bò không có chức năng hay có thể hoạt động gì được trong con người, vì vậy, ngay cả khi hormone này được hấp thụ từ việc uống sữa, cũng không gây ra tác dụng trên sức khỏe con người.

Cái người ta lo hơn, là bò được tiêm hormone tổng hợp có nồng độ IGF-1 – một loại hormone khác giúp tế bào tăng trưởng – cao hơn so với bò không được tiêm hormone. Hormone IGF-1 này được “ghía” tới, vì có một số nghiên cứu trước đây ở người cho thấy rằng, nồng độ IGF-1 ở ngưỡng cao trong cơ thể người, có thể có mối liên hệ với phát triển của một số loại ung thư, như ung thư vú, đường ruột, và tuyến tiền liệt (ở nam giới). Tuy nhiên, những nghiên cứu gần đây hơn lại không cho thấy có mối quan hệ này, hoặc thấy liên hệ này yếu hơn – so với các nghiên cứu trước đây! Vì vậy, mặc dù có thể có một mối liên hệ giữa nồng độ IGF-1 và ung thư, mối quan hệ này như thế nào, và có phải là mối quan hệ nguyên nhân – hệ quả hay không, vẫn còn rất mù mờ!

Một số nghiên cứu cho thấy, người lớn uống sữa bò có nồng độ IGF-1 cao hơn khoảng 10% so với người lớn uống rất ít hoặc không uống sữa bò. Tuy nhiên, điều thú vị là, khi nghiên cứu trên người uống sữa đậu nành cũng cho ra kết quả tương tự. Có nghĩa là, sự tăng IGF-1 có thể không liên quan trực tiếp tới sữa bò, mà có thể có liên quan đến các protein, khoáng chất, và các yếu tố khác trong sữa chứ không phải liên quan đến hormone tăng trưởng tổng hợp! Hiện nay vẫn chưa có nghiên cứu so sánh trực tiếp giữa người uống sữa bò được tiêm hormone và người uống sữa bò không được tiêm hormone!

Nói gì thì nói, phải quay lại hỏi câu hỏi rằng, tại sao FDA – một tổ chức lớn uy tín ở Hoa Kỳ, lại chấp thuận cho việc sử dụng hormone tăng trưởng tổng hợp cho bò? Vì đây là những số liệu được thông qua:

1. Hormone tăng trưởng của bò – tự nhiên hay tổng hợp – đều không cho thấy có ảnh hưởng lên thụ thể hormone tăng trưởng của người (có nghĩa là, về mặt sinh học, không thể hoạt động được trong cơ thể con người!)
2. Nồng độ IGF-1 trong sữa bò được tiêm hormone đúng là có tăng hơn so với sữa bò tự nhiên, nhưng nằm trong giới hạn giá trị thay đổi bình thường của bò – nhưng cần có thêm nghiên cứu.
3. IGF1 trong sữa bò không bị phân hủy bởi quá trình tiệt trùng/thanh trùng. Tuy nhiên, mức độ hấp thụ và tác động thực sự của IGF-1 bò ở người uống vẫn còn chưa xác định.
4. Một nghiên cứu ước lượng rằng, khi người uống sữa bò được tiêm hormone tổng hợp, lượng IGF-1 lớn nhất có thể đưa vào người (nếu hấp thụ hoàn toàn 100%) chỉ chiếm khoảng 0.09% lượng IGF-1 được sản xuất ra mỗi ngày trong cơ thể một người lớn
5. FDA ước tính rằng, trong trường hợp xấu nhất, một trẻ nhỏ uống 1,5 lít sữa bò mỗi ngày, và hấp thụ 100% lượng IGF-1 trực tiếp từ sữa bò tiêm hormone, thì lượng IGF-1 từ sữa bò tiêm hormone chỉ chiếm thấp hơn 1% lượng sản xuất IGF-1 trong cơ thể của trẻ mỗi ngày!

Và vì vậy, hiện nay, việc uống sữa bò được tiêm hormone hay không, có làm tăng IGF-1 ở người, làm tăng nguy cơ ung thư hay các ảnh hưởng sức khỏe khác hay không, vẫn còn chưa rõ ràng, và chưa có bằng chứng có ý nghĩa.

Sử dụng kháng sinh nhiều hơn ở bò được tiêm hormone tăng trưởng tổng hợp có làm ảnh hưởng gì đến người hay không?

Còn lo ngại thứ 2 – về sử dụng kháng sinh nhiều hơn ở bò được tiêm hormone tăng trưởng tổng hợp có làm ảnh hưởng gì đến người hay không – Cho đến nay vẫn còn chưa có nghiên cứu chính thống nào về vấn đề riêng lẻ này! Tuy nhiên, đúng là có lo ngại rằng, việc dùng kháng sinh rộng rãi cho gia súc nói chung, để trị bệnh, phòng bệnh, và thúc đẩy tăng trưởng, có thể tạo ra những vi khuẩn kháng thuốc, mà khi bị truyền qua người qua con đường nhiễm bẩn, có thể có khả năng gây hại cho con người! Bằng chứng mà lo ngại này được đưa ra, là có sự liên quan về thời gian, giữa việc bắt đầu sử dụng kháng sinh rộng rãi cho gia súc, với việc bắt đầu có mặt vi khuẩn kháng đa thuốc ở con người! Mặc dù bằng chứng này chưa đủ rõ ràng để khẳng định mối quan hệ nhân – quả hoàn toàn, nhưng cũng đủ cho các ngành chức năng thực hiện các động thái, cố gắng đưa ra hướng dẫn kiểm soát vấn đề dùng kháng sinh hợp lý cho gia súc!

Thống kê của FDA vào năm 2007 ở Mỹ cho thấy, chỉ có 20% con bò sữa được tiêm hormone tăng trưởng tổng hợp mà thôi, và đây là số liệu gần nhất mà ta có!

Vậy thì, chúng ta kết luận được gì qua những bằng chứng nghiên cứu mà các tổ chức lớn đưa ra, so với những gì chúng ta “nghĩ là” sự thật?

1. Chưa có bằng chứng để khẳng định tác động có hại của việc tiêm hormone tăng trưởng tổng hợp cho bò lên sức khỏe con người.
2. Chưa có bằng chứng cho thấy việc dùng kháng sinh nhiều ở bò tiêm hormone ảnh hưởng lên sức khỏe con người – mặc dù có thể rằng, việc dùng kháng sinh rộng rãi ở gia súc nói chung, có thể có liên quan đến việc tăng kháng thuốc ở vi khuẩn gây bệnh ở người – Nhưng đây cũng chỉ là giả thuyết, và có thể có nhiều yếu tố tạo thành!

Và, thực tế nhất, trực tiếp nhất, thì nếu sữa bò tai hại như thế, bạn nghĩ tại sao các nước phát triển họ lại khuyến cáo uống sữa bò tiệt trùng khi trẻ qua 1 tuổi một cách thường quy như vậy nhỉ? Hay là chính phủ các nước này đang ngấm ngầm một kế hoạch “diệt chủng” – đầu độc người dân của họ – trong lâu dài, trong đau đớn, trong độc ác ….giống như mấy cái phim Đài Loan vậy phải hem ta?!

Chúc tất cả chúng ta một tuần vui vẻ! Và bớt “kì thị” con bò!

Tài liệu tham khảo

1. Recombinant Bovine Growth Hormone – American Cancer Society – 10.2014.
2. A review of antibiotic use in food animals: perspective, policy and potential – Public health Rep 2012; 127(1):4-22
3. Antibiotic use in food-producing animals – CDC website
4. https://www.facebook.com/huyenthao.bacsi/posts/139520889768308