Dầu mỡ trong thức ăn con trẻ

Trong xuyên suốt các bài viết về ăn dặm, cho ăn, gần như bài nào mình viết, cũng có mẹ nhảy vào, hỏi: “VẬY CÒN DẦU MỠ THÌ SAO BÁC SĨ ƠI?! Bé em ….tuổi, vậy em cần cho bao nhiêu dầu mỡ vào thức ăn cho bé ạ?!”. Một lần bị hỏi thì thấy sao ngộ quá, N lần bị hỏi, thì thấy đúng là có vấn đề cần phải nêu lên! Vậy cho nên, hôm nay giải quyết vấn đề nhanh gọn ở đây luôn, các bạn nhé!

Nếu các bạn đọc các bài trước đây về cho ăn các bạn sẽ thấy không bao giờ chất béo, dầu mỡ được đề cập đến, đúng không? Tại sao vậy nhỉ? Vì MỠ không phải là nhóm thức ăn, mà chỉ là “thành phần” dinh dưỡng trong thức ăn mà thôi. Vậy thì, tại sao người ta chỉ nêu 5 nhóm thức ăn mà thôi vậy? Vì là rằng, nếu bạn cho con ăn đủ 5 loại nhóm thức ăn mỗi ngày: nhóm protein (thịt, cá, trứng, đậu hũ, các loại đậu); sữa và các sản phẩm của sữa; rau củ quả; trái cây; và tinh bột, thì trẻ đã có ĐỦ MỠ cung cấp rồi. Và thật sự là, người ta luôn cố gắng GIẢM BỚT lượng mỡ cung cấp mỗi ngày trong chế độ ăn của con người. Vì vậy, các bạn mới thấy có chuyện khuyến cáo vào lúc sinh nhật thứ 2 của trẻ, trẻ nên được chuyển từ sữa nguyên kem (sữa bò bình thường), sang sữa ít béo (sữa bò đã được vớt bớt mỡ ra!), là vậy!

Vì bài này tập trung vào MỠ, nên chúng ta bắt đầu tìm hiểu riêng chất này, xem có cần quá quan tâm, hay cần “bổ sung” thêm hay không nhé!

Mỡ

1 gram mỡ cung cấp 9 Calories (hoặc 9 kcal)

Mỡ là cần thiết cho cơ thể, để cung cấp năng lượng, giúp các cơ quan của trẻ, đặc biệt là não bộ và hệ thần kinh, và nội tiết – các hormone, cũng như giúp ruột hấp thu các loại vitamin hòa tan trong mỡ như vitamin A, D, E và K.

Đối với trẻ dưới 1 tuổi, chúng ta không cần hạn chế lượng mỡ nhập vào, nhưng thật ra, cũng KHÔNG CẦN cho thêm mỡ vào thức ăn chế biến cho trẻ, nếu thấy không cần thiết. Lý do là vì, sữa mẹ và sữa công thức đều có hàm lượng mỡ rất cao. 250ml sữa mẹ hoặc sữa công thức cho trẻ nhũ nhi (dưới 1 tuổi) cung cấp cho trẻ 170 calories, thì có đến 11 gram mỡ ( 100 Calories – chiếm gần 60% tổng năng lượng cung cấp) rồi!

Khi bé qua 1 tuổi, nếu không bú mẹ, sẽ được khuyến cáo sử dụng sữa bò nguyên kem và các sản phẩm của sữa. 1 ly sữa khoảng 250 ml cung cấp khoảng 150 Calories, thì đã có đến 8 gram mỡ (72 Calories – chiếm gần ½ tổng năng lượng cung cấp)

Đa số các nguồn protein, như các loại thịt nạc đỏ, thịt nạc trắng,trứng đều chứa rất nhiều mỡ, chiếm khoảng 30-40% tổng giá trị năng lượng cung cấp của thức ăn. Vì vậy nên thường trong các khuyến cáo chế biến thức ăn, mới có lời khuyên lọc bỏ mỡ vì không cần thiết.

Các loại cá, hải sản, thường ít mỡ.

Các loại đậu béo, bùi, lại có nhiều mỡ. Ví dụ như ½ quả bơ, một nhúm nhỏ hạt hạnh nhân, hay hạt điều tương đương với khoảng 1-1.5 muỗng dầu ăn (20 gram mỡ)

Chính xác chúng ta cần bao nhiêu mỡ?!

• Trẻ 1 – 2 tuổi: cần khoảng 900 kcal/ngày – mỡ chỉ nên chiếm 30 – 40% năng lượng – tức trẻ chỉ cần khoảng 30-40 gram mỡ từ thức ăn mỗi ngày
• Trẻ 2 – 3 tuổi: cần khoảng 1000 kcal/ngày – mỡ chỉ nên chiếm 30 – 35% năng lượng – tức khoảng 33 – 38 gram mỡ/ngày
• Từ 4 tuổi trở lên cho đến tuổi trưởng thành, lượng mỡ chỉ nên chiếm khoảng 25% – 35% tổng năng lượng từ thức ăn. Có nghĩa là, chỉ nên giới hạn khoảng 40 gram (ở trẻ dưới 8 tuổi) đến tối đa 60 gram mỡ (ở trẻ trên 9 tuổi trở đi) trong thức ăn một ngày mà thôi.

Lượng mỡ cho phép ngoài 5 nhóm thức ăn chính

Người ta khuyến cáo rằng, bên cạnh mỡ từ các nguồn thức ăn trong 5 nhóm thức ăn chính, thì lượng cho phép ngoài lề có thể thêm vào như sau:

• Trẻ 1 – 3 tuổi: khoảng 4.5 gram mỡ (không bảo hòa – mỡ tốt) từ dầu, đậu, hạt, hoặc các loại bơ phết – tức khoảng một muỗng cà phê nhỏ xíu!
• Trẻ 3 – 12 tuổi: 7 – 10 gram (2 muỗng cà phê)
• Trẻ 12 – 13 tuổi: 11 – 15 gram (khoảng 1 muỗng cà phê)
• Trẻ thành niên, người lớn: 14 – 20 gram (khoảng 1 – 1.5 muỗng cà phê)

Vì vậy, nếu có thể kết luận ngắn gọn, thì rằng là, nếu con trẻ, từ lúc ăn dặm, được giới thiệu đủ các loại thức ăn trong 5 nhóm thức ăn, thì việc cho riêng vài muỗng dầu ăn, không phải là điều bắt buộc, mà có thể là điều nên hạn chế. Nhưng nếu bạn muốn dùng dầu để chế biến thức ăn cho con, thì cứ vô tư!

Tài liệu tham khảo:

1. Recommended number of serves for children, adolescents and toddlers; Eat for Health; Australian Government; Australia.
2. Dietary recommendations for healthy children; American Heart Association; America.
3. To track how much fat i eat each day, should i focus on grams, calories or percentages?; Mayo Clinic; America.
4. Fats and your child; Kids Health ifo; The Nemours Foundation; America
5. https://www.facebook.com/huyenthao.bacsi/posts/277823932604669